به شرط آنكه حرارت نيز غالب نباشد كه صفرا پيدا شود و مضرتش بيش شود . تدارك مضرت او به چيزهاى خشك قابض مقطع بايد كرد ، مثل سركه و سكنجبين به و اگر خواهند كه زود از بدن بيرون رود ، به چيزى كه جلا دهد و سكنجبين بزورى و ماء العسل بايد آشاميد و اگر خواهند كه به چيزى دافع بيرون رود ، ماء الجبن و غوره و به تناول بايد كرد . [ غذاهايى كه نتن و زهومت و گندگى دارند ] دفع مضرت غذاهايى كه نتن و زهومت و گندگى دارند مثل ماهى و بقلنقاز و مرغ آبى ، ضد همان مضرت غذاهاى چرب است با آنكه زود متعفن مىگردد به چوب‌هاى خوش‌بو مثل دارچينى ، و قرفه و هيل و گشنيز خشك بايد كرد و اگر ادويه مذكوره با اين گوشت‌ها بپزند زهومت و گندگى دفع شود . [ غذاهاى تيز ] دفع مضرت غذاهاى تيز مثل پياز و سير و رشاد و آن خرابى فم معده و اسقاط قوت جاذبه و ماسكه و هاضمه و دافعه و ريش سطح معده و روده‌هاست به مثل دوغ و چربىها و شيرينىهاى تر مثل پالوده و چيزهاى بىطعم مثل خيار بادرنگ و كدو و تورك و غذاهاى چند كه از اينها سازند بايد كرد و سركه در اين محل استعمال نكنند كه موجب زيادتى مضرت مىشود ، زيرا كه از خاصيت سركه رسانيدن چيزهاست به اعضا . پس اگر با چيزى مضر بياشامند مضرت آن به اعضا رساند و با نافع همچنين . [ غذاى تلخ ] غذاى تلخ ضد شهوت و طبيعت و مزاج است و دورترين چيزهاست از جوهر بدن ، زيرا كه جوهر غذا نزد جالينوس شيرين است . زيرا كه آنچه از غذا حاصل مىشود و جزو بدن مىگردد ، خواه تنها و خواه به اعانت ديگر اخلاط ، خون است و طعم خون چنانچه